Yn ôl i Deddf Rhentu Cartrefi (Cymru)

Cwestiynau Cyffredin

Bydd y Ddeddf Rhentu Tai (Cymru) yn disodli’r ddeddfwriaeth dai bresennol. Ei bwriad yw pennu un fframwaith cyfreithiol sengl ar gyfer rhentu cymdeithasol a phreifat, gan alluogi ‘un tenantiaeth gymdeithasol’ ar gyfer Cymru.

Daw’r Ddeddf i rym ar 1af Rhagfyr 2022 a bydd yn diwygio cyfraith ac arferion tai yng Nghymru yn arwyddocaol.

Mae’r Ddeddf yn rhoi mwy o eglurder ar hawliau a chyfrifoldebau i’n cwsmeriaid ac i ni fel landlord, drwy gontractau ysgrifenedig. Ar hyn o bryd, gelwir hwn yn gytundeb tenantiaeth. At hyn, bydd y Ddeddf yn safoni cytundebau tenantiaeth.

Pam fo hyn yn digwydd?

  • I’w gwneud yn haws i rentu cartref yng Nghymru.
  • I wella cyflwr tai ar rent yng Nghymru.
  • I wella cysondeb safonau, boed yn byw mewn cartref sy’n cael ei rentu gan landlord cymunedol neu gan landlord preifat.
  • I roi mwy o sicrwydd i bobl sy’n byw mewn cartrefi ar rent ac I landlordiaid.

Beth fydd yn newid?

  • Bydd “Tenantiaid” yn cael eu galw yn “Ddeiliaid Contract”.
  • Bydd “Cytundebau Tenantiaeth” yn dod yn “Gontractau Meddiannaeth”
  • Bydd gennych hawliau olynu ychwanegol. Mae hyn yn golygu y gallwch, dan rai amgylchiadau, basio eich cartref neu eich contract ymlaen i bobl eraill ar ôl eich marwolaeth. Er enghraifft, gallwch ofyn bod eich cartref yn cael ei basio ymlaen i’ch partner.
  • Gallwch ofyn i ni ychwanegu rhywun i’ch contract os ydych eisiau byw gyda nhw fel cyd-ddeiliad contract. Nid oes angen i chi gychwyn contract newydd i ofyn am hyn.

Pryd allaf ddisgwyl derbyn fy Nghontract Meddiannaeth newydd?

Os daethoch yn denant cyn 1af Rhagfyr 2022, byddwch yn cael eich newid yn awtomatig i Gontract Meddiannaeth newydd.

Byddwch yn derbyn eich Contract Meddiannaeth newydd unrhyw adeg rhwng 1af Rhagfyr 2022 a’r 1af Mehefin 2023.

I denantiaid newydd (a elwir yn ddeiliaid Contract) ar neu ar ôl 1af Rhagfyr 2022, byddwch yn derbyn contract ysgrifenedig o fewn 14 diwrnod o’r dyddiad meddiannaeth.

Beth sy’n digwydd i denantiaethau presennol?

Dan y gyfraith newydd, bydd ‘Contractau Meddiannaeth’ yn disodli tenantiaethau presennol.

Mae dau brif fath o Gontract Meddiannaeth, safonol a diogel.

Bydd contractau safonol yn disodli tenantiaethau byrddaliadol sicr, a ddefnyddir yn bennaf yn y sector rhentu preifat ar hyn o bryd, a bydd contractau diogel yn disodli’r tenantiaethau diogel a sicr a ddefnyddir yn bennaf yn y sector rhentu cymdeithasol.

Ar 1af Rhagfyr 2022, bydd pob Cytundeb Tenantiaeth presennol yn newid yn awtomatig yn gontract meddiannaeth. Mae gennym chwe mis o’r dyddiad hwn i anfon eich Contract Meddiannaeth newydd i chi.

Beth fydd yn digwydd os ydwyf yn stopio talu fy rhent?

Os bydd deiliad contract yn stopio talu rhent, gall Cartrefi Melin gyflwyno hysbysiad meddiant ar sail y ffaith eich bod wedi torri eich contract (sydd â chyfnod rhybudd o un mis).

Beth yw’r prif wahaniaeth rhwng olynwyr ‘blaenoriaeth’ ac ‘wrth gefn’?

Olynydd blaenoriaeth fel rheol yw cymar neu bartner sifil.

Gall olynwyr wrth gefn fod yn aelod o’r teulu / gofalwr (yn byw yn yr eiddo am 12 mis cyn i ddeiliad y contract farw).

Rhaid bod olynwyr Blaenoriaeth ac Wrth Gefn heb unrhyw gartref arall i fyw ynddo adeg y farwolaeth a rhaid iddynt fod yn 18+ oed i ddal y contract pan fyddant yn olynu.

Os oes mwy nag un person yn gymwys i olynu, bydd olynydd Blaenoriaeth yn cael blaenoriaeth dros olynydd Wrth Gefn.

A fyddaf yn derbyn contract fel copi caled neu drwy ebost?

Darperir contractau yn electronig os ydych wedi rhoi caniatâd i ni anfon eich contract fel hyn. Os nad ydych wedi rhoi caniatâd, ond os hoffech dderbyn eich contract yn electronig, cysylltwch â ni. Fel arall, byddwn yn anfon copi papur i chi.

A fydd angen i mi arwyddo’r contract?

Rydym yn argymell bod trigolion presennol yn arwyddo’r contract; fodd bynnag, nid oes raid i chi.

Beth sy’n digwydd os nad wyf yn arwyddo fy Nghontract Meddiannaeth newydd, a elwir yn gytundeb tenantiaeth cyn hyn?

Nid oes raid i chi arwyddo eich Contract Meddiannaeth newydd. Serch hynny, rydym yn eich annog i’w arwyddo. Cadwch eich copi mewn lle diogel, fel eich bod yn gwybod lle mae o.

A fydd y Ddeddf yn newid fy rhent?

Na, ni fydd y Ddeddf yn effeithio eich rhent, ond mae yn golygu bod yn rhaid i Gartrefi Melin roi dau fis o rybudd i chi o unrhyw gynnydd mewn rhent.

Beth mae’r newidiadau yn eu golygu i bobl sy’n achosi ymddygiad gwrthgymdeithasol?

Os bydd deiliad contract yn torri amodau ymddygiad gwrthgymdeithasol y contract, bydd Cartrefi Melin yn gallu o hyd wneud cais am waharddeb sifil a chychwyn camau llys os oes angen. Gellir hefyd dal deiliad y contract yn gyfrifol am ymddygiad unrhyw un arall sy’n byw yn y cartref neu’n ymweld â’r cartref.

Gall amodau ymddygiad gwrthgymdeithasol y contract gynnwys sŵn gormodol, trais llafar, ymosodiad corfforol. Mae hefyd yn cynnwys camdriniaeth domestig (yn cynnwys camdriniaeth gorfforol, emosiynol a rhywiol, seicolegol, emosiynol neu ariannol).

Beth am denantiaid ar y cyd: a fydd unrhyw beth yn newid dan y gyfraith newydd?

Bydd y Ddeddf yn ei gwneud yn haws i ychwanegu neu dynnu rhywun oddi ar gyd-gontract, heb yr angen i’r contract ddod i ben i bawb.

Bydd pob deiliad contract yn cael datganiad ysgrifenedig o’r contract meddiannaeth.

Faint o rybudd sydd angen i mi ei roi os wyf eisiau dwyn fy nhenantiaeth (contract) i ben?

Y cyfnod rhybudd yw pedair wythnos; mae hwn yn cychwyn y diwrnod ar ôl y diwrnod pan fyddwn yn rhoi rhybudd i ni.

Beth mae’r rhan Ffitrwydd i Fod yn Gartref o’r Ddeddf yn ei olygu i mi?

Mae Ffitrwydd i Fod yn Gartref (FFHH) yn golygu bod yn rhaid i bob landlord sicrhau bod eu heiddo yn addas i bobl fyw ynddynt. Rhaid iddynt sicrhau eu bod yn ddiogel, iach ac yn rhydd rhag pethau a allai achosi niwed difrifol.

Mae Llywodraeth Cymru wedi cyhoeddi mwy o fanylion ar y 29 mater a’r amgylchiadau ar gyfer FFHH a gallwch weld y rhaid drwy fynd i’w gwefan.

Ni fydd deiliad contract yn atebol i dalu rhent am unrhyw gyfnod pan dybir nad yw’r eiddo yn ffit, ac ni fydd landlord yn gallu cyflwyno Hysbysiad Landlord, na chymal torri os nad ydynt yn cydymffurfio gyda’r gofynion Ffitrwydd.

Os bydd deiliad contract yn credu nad yw eiddo yn ffit, ond nid ydym yn cytuno, mater i’r llys fyddai yn y pen draw i benderfynu os yw cartref yn anaddas yn seiliedig ar y safonau a nodir yn y Rheoliadau.

Byddai cais i’r llys yn cael ei wneud yn yr ffordd ag yr ydych yn gwneud cais cyflwr gwael.

Sut mae FFHH yn effeithio diogelwch yn fy nghartref?

Dan y Ddeddf, rhaid i ni sicrhau eich bod yn cael y canlynol:

  • Tystysgrif ddilys Diogelwch Nwy
  • Adroddiad dilys Archwiliad Cyflwr Trydanol (EICR)
  • Larwm monocsid carbon

Bydd y gofynion hyn yn berthnasol i bob contract newydd sy’n cychwyn ar neu ar ôl 1af Rhagfyr 2022. Ar gyfer tenantiaethau presennol a fydd yn newid yn gontractau meddiannaeth – ar 1af Rhagfyr 2022.

Mae gennym gyfnod o 12 mis o’r 1af Rhagfyr 2022 i ymgymryd a’r EICR i osgoi’r eiddo rhag mynd yn anaddas i fyw ynddo.

Beth yw’r rheolau mewn perthynas â larymau mwg a larymau monocsid carbon?

Larymau mwg

Rhaid i ni sicrhau, yn ystod pob cyfnod meddiannaeth, bod larwm mwg ar bob llawr o’r eiddo sydd:

  1. Mewn cyflwr da ac yn gweithio’n iawn.
  2. Wedi ei gysylltu gyda chyflenwad trydan yr eiddo.
  3. Wedi ei gysylltu gyda phob larwm mwg arall yn yr eiddo, sydd wedi ei gysylltu gyda’r cyflenwad trydan. Er nad yw'n ofyniad bod pob larwm mwg mewn eiddo wedi ei gysylltu gyda’r cyflenwad trydan, rhaid i o leiaf un larwm ar bob llawr o’r eiddo fod wedi ei gysylltu felly.

Larymau monocsid carbon

O’r 1af Rhagfyr, rhaid i ni sicrhau bod larwm monocsid carbon wedi ei osod ac yn gweithio’n iawn ym mhob ystafell lle mae offer nwy, cyfarpar ymlosgiad olew neu gyfarpar ymlosgiad tanwydd solet.

Os nad wyf yn ystyried bod fy Nghartref yn Ffit i Fod yn Gartref (o’r 1af Rhagfyr 2022), beth ddylwn ei wneud?

Os oes gennych unrhyw bryderon, cysylltwch â ni. Mae pob ffordd o gysylltu gyda ni i’w gweld yno.

Efallai y bydd y tudalennau hyn yn ddefnyddiol i chi